Kierownik Katedry Przekładoznawstwa i Podyplomowych studiów dla tłumaczy. Anglistka, badaczka i nauczycielka przekładu, tłumaczka przysięgła języka angielskiego. Współzałożycielka i Honorowa Przewodnicząca Konsorcjum do Badań nad Edukacją Tłumacza CTER, członkini Komisji Językoznawstwa PAN, ekspertka PKN, członkini TERTIUM, EST, IATIS.

Reprezentuje Uniwersytet Jagielloński w międzynarodowej sieci tłumaczeniowych programów magisterskich European Master’s in Translation EMT (2019–2024, 2024–2029) przy Dyrekcji Generalnej ds. Tłumaczeń Komisji Europejskiej oraz jest członkinią zespołów badawczych EMT DGT - WG1: Technology and AI; WG2: Industry, Visibility and Outreach. 

Obecnie pełni funkcję redaktorki tematycznej czasopisma „Miedzy Oryginałem a Przekładem” w dziale dydaktyka przekładu. Jest także członkinią Rady Naukowej XI Kongresu CTER w Leeds (2025). Była współorganizatorką licznych międzynarodowych konferencji i wydarzeń cyklicznych, m.in. trzech  kongresów Konsorcjum do Badań nad Edukacją Tłumacza CTER (2016, 2019, 2022), dziesięciu konferencji TERTIUM (2000–2019) oraz pięciu seminariów „Między uniwersytetem a rynkiem usług tłumaczeniowych” (2013–2016).

Zainteresowania naukowe

• przekładoznawstwo jako dziedzina nauki
• badania przekładoznawcze (tłumaczenie strategiczne i analiza procesu decyzyjnego tłumacza, modele kompetencyjne, mapowanie kognitywne)
• pedagogika przekładu
• pragmatyka interkulturowa
• socjologia przekładu i badania etnograficzne
• przekład specjalistyczny (uwierzytelniony)
• przekład środowiskowy

Zakończone projekty

1.10.2022–30.06.2024, Uniwersytet Jagielloński. Kierownik platformy badawczej TER (Translator – Education – Research = Tłumacz – Edukacja – Rozwój naukowy) w ramach rogramu strategicznego Inicjatywa Doskonałości Uniwersytetu Jagiellońskiego POB Heritage. Projekt dotyczył badań nad edukacją tłumacza i nauczyciela przekładu.

1.06.2017 – 30.09.2018, Uniwersytet Jagielloński. Kierownik projektu Fundusz Rozwoju Dydaktyki Ars Docendi. Nazwa projektu: „Profesjonalizacja kształcenia tłumacza w XXI wieku. Tłumacz na rynku usług językowych” Nr 251315-37. Projekt dotyczył udoskonalenia infrastruktury laboratorium tłumaczeniowego. 

1.10.2012 – 31.03.2015, Uniwersytet Pedagogiczny im. KEN w Krakowie. Międzynarodowy projekt EGPS - European Graduate Placement Scheme: www.e-gps.org. Kierownik polskiej sekcji projektu 14. Nr projektu: 526808-LLP-1-2012-1-UK—ERASMUS-ECUE. Projekt dotyczył badań nad profesjonalizacją edukacji tłumacza oraz zawodowych praktyk tłumaczeniowych na studiach II stopnia.

Uczestnicy projektu: firma konsultingowa Skills CfA Ltd, Londyn – koordynator projektu; UAB, Hiszpania, University of Salford (Wielka Brytania), Universität Germersheim (Niemcy), Uniwersytet Pedagogiczny im. KEN w Krakowie.

Doktorantka

mgr Joanna Nachman, Szkoła Doktorska Nauk Humanistycznych UJ
Promotor pomocniczy: dr Joanna Kołak-Rodis (UCL)
Tytuł rozprawy doktorskiej: “Bilingual porte-parole: children's language brokering as a psychological and sociological phenomenon in Translation Studies. On the example of Ukrainian children's translations in Polish schools and other institutions.”

Wypromowane doktoraty w dziedzinie nauk humanistycznych, dyscyplinie językoznawstwo (przekładoznawstwo)

dr Eliza Illukiewicz, Uniwersytet Jagielloński, 2024
Promotor pomocniczy: dr Beata Terka (UJ)
Tytuł rozprawy doktorskiej: „Język polski jako język A w kształceniu tłumaczy. Samoświadomość językowa studentów i tłumaczy.”

dr Jadwiga Suwaj, Uniwersytet Pedagogiczny im. Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie, 2018
Tytuł rozprawy doktorskiej: „Functions of Contemporary Film Titles in English-Polish Translation”

dr Monika Zabrocka-Śliwka, Uniwersytet Pedagogiczny im. Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie, 2018
Tytuł rozprawy doktorskiej: „Efficacy of Audio-Description dedicated to Children within the Functionalist Approach to Translation”

dr Elżbieta Kloc, Uniwersytet Pedagogiczny im. Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie, 2015
Tytuł rozprawy doktorskiej: „The Complexity of Specialised Translation in the Domain of Silviculture and Related Fields of Science. A Glossary of Forestry Terms”

dr Joanna Albin, Uniwersytet Pedagogiczny im. Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie, 2012
Tytuł rozprawy doktorskiej: „Self-Learning as a Translator’s Metacognitive Tool Leading to Professional Expertise”

Kursy prowadzone w roku akademickim 2025/2026

w Szkole Doktorskiej Nauk Humanistycznych UJ:

• konwersatorium (ang.): Translation Research Methodologies

na studiach magisterskich na kierunku „przekładoznawstwo”:

• seminarium magisterskie
• wykład (ang.): Introduction to Translation Studies
• wykład monograficzny w zakresie badań przekładoznawczych
• zajęcia specjalizacyjne: praca tłumacza przysięgłego
• ćwiczenia (ang.): Intercultural Pragmatics
• opcja - współprowadzenie (ang.): Global Understanding

na studiach podyplomowych dla tłumaczy w Katedrze Przekładoznawstwa:

• wykład: Strategie i techniki przekładu

Najnowsze publikacje

1. Massey, G., Piotrowska, M. i Marczak, M. 2023. „Meeting Evolution with Innovation: An Introduction to (Re-)Profiling T&I Education.” The Interpreter and Translator Trainer, 17/3 S. 325-331.
2. Piotrowska, M. 2022. „Conceptualising Translation Pedagogy on the Map of Translation Studies.” [w:] Re-Thinking Translator Education. Abels K., Hansen-Schirra S., Oster K., Moritz Sch. J., Signer S. and Wiedmann M. (red.) Berlin: Frank & Timme Verlag für wissenschaftliche Literatur. 29-42. ISBN 978-3-7329-0827-1 e-ISBN 978-3-7329-9133-4.
3. Piotrowska, M. 2021. „Tłumaczenie strategiczne.” [w:] Perspektywy na przekład. Kraków: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Jagiellońskiego. 63-89. ISBN 978-83-233-4990-7.
4. Piotrowska, M. 2021. „A Strategic Analysis of Translation Problems in a Polish Detective Novel (Seans w Domu Egipskim).” Półrocznik Językoznawczy Tertium. Krakowskie Towarzystwo TERTIUM. 6 (2). 139-157.

Autorstwo i redakcja monografii (wybór)

1. Piotrowska, M. 2022. Translation. Inspirations We Live by. Kraków: Księgarnia Akademicka. 255 stron. ISBN 978-83-8138-806-1 ISBN (pdf) 978-83-8138-807-8. Wydanie elektroniczne: https://books.akademicka.pl/publishing/catalog/book/481 .
2. Piotrowska, M. (red.) 2021. Perspektywy na przekład. Kraków: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Jagiellońskiego. ISBN 978-83-233-4990-7.
3. Bogucki, Ł. Dybiec-Gajer, J., Piotrowska, M. i Tomaszkiewicz, T. 2019. Słownik polskiej terminologii przekładoznawczej. Kraków: Księgarnia   Akademicka. 170 stron. ISBN 978-83-8138-096-6; (e)ISBN 978-83-8138-211-3. Odnośnik do publikacji 
4. Piotrowska, M. i Górnikiewicz, J. (red.) 2017. Miedzy Oryginałem a Przekładem nr tematyczny 4/38, „Profesjonalizacja w kształceniu tłumaczy / Professionalising Translator Education”. Kraków: Księgarnia Akademicka. ISSN 1689-9121.
5.  Piotrowska, M. 2016. Proces decyzyjny tłumacza. Zarys metodyki nauczania przekładu. Wydanie zaktualizowane. Warszawa: Wydawnictwo C.H.Beck. ISBN 978-83-255-8156-5. Odnośnik do wydania elektronicznego

Wykłady przeprowadzone jako profesor wizytujący

• 2012, 2014, Universita degli Studii, Florencja, Włochy
• 2012, University of Portsmouth, Wielka Brytania
• 2012, Komisja Europejska, Dyrektoriat Generalny ds. Tłumaczeń, Jednostka Szkoleniowa R.4., Luksemburg
• 2009, 2010, University of Chester, Wielka Brytania
• 2005, 2007, 2010, Universidad de Castilla-La Mancha, Cuenca, Hiszpania
• 2006, Uniwersytet Cypryjski w Nikozji, Cypr
• 2004, Escola Superior de Educacao de Santa Maria, Porto, Portugalia
• 2002, Universite de Paris XII – Creteil, Paryż, Francja
• 2001, 2010, 2013, Universität Leipzig, Niemcy

Przeprowadzone wykłady plenarne na konferencjach

20.04.2018, Podhalańska Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa, Nowy Targ
Międzynarodowa konferencja The Old Meets the New
Wykład plenarny: „Tłumacz na granicy przekładu”

19.11.2016, Katedra Filologii Angielskiej UMK, Toruń
Jubileuszowa Sesja Naukowa English Studies in Toruń
Wykład plenarny: “Are borders welcome? Translating worlds without frontiers”

20.11.2015, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu
Konferencja naukowa: „Norma a uzus”
Wykład plenarny: „Normatywne modele kompetencyjne a uzus dydaktyczny”

17-18.04.2015, Polskie Towarzystwo Lingwistyki Stosowanej, Instytut Neofilologii UP i Instytut Komunikacji Specjalistycznej i Interkulturowej UW
Konferencja naukowa: Lingwistyka Stosowana i Jej Horyzonty Poznawcze
Wykład plenarny: „Intuicja tłumacza w modelach badań przekładoznawczych”

28-29.11.2014, Uniwersytet Łódzki
Międzynarodowa konferencja: Teaching Translation and Interpreting 4: TTI 2014
Wykład plenarny:  „Revisiting the Translator Competence in the 21^st Century”

30.06.2011, Instytut Neofilologii, Uniwersytet Pedagogiczny im. KEN w Krakowie
Międzynarodowa konferencja: 8^th International Conference “Translation, Text and Interference”
Wykład plenarny: „The Translator – the Figure of the 21st Century”

Przeprowadzone wykłady na zaproszenie

25.10.2022, (online) Katedra Języka i Komunikacji Wydziału Nauk Humanistycznych i Społecznych Akademii Nauk Stosowanych w Koninie
Panel dyskusyjny: „Kompetencje współczesnego tłumacza 2022”
Wykład: „Mapy myśli jako narzędzie kognitywne w (samo-)kształceniu tłumaczy”

14-15.05.2015, Filologia Angielska UP, Kraków
Konferencja międzynarodowa:  6th International May Conference Current Issues in English Studies
Wystąpienie inauguracyjne: „25 Years of English Philology at UP”

25.03.2015, Uniwersytet Jagielloński
Wykład otwarty dla Katedry UNESCO do Badań nad Przekładem i Komunikacją Międzykulturową pt.: „Translation. Inspirations We Live by”

22-29.10.2015, Universitat La Laguna,Teneryfa
Wykład otwarty: “Cultural Encounters. Culture-formative Role of Translation”

6.12.2014, Wyższa Szkoła Filologiczna we Wrocławiu
PAN, Wyższa Szkoła Filologiczna, UMCS
Warsztaty tłumaczeniowe: „Miedzy tekstem a kulturą”
Wykład: „Teoria dla tłumacza: nonsens, czy krok we właściwym kierunku?”

28.03.2012, Uniwersytet Jagielloński
Wykład otwarty dla Katedry UNESCO do Badań nad Przekładem i Komunikacją Międzykulturową pt: „Gra w przekład. Psychologia procesu tłumaczenia”

13.11.2010, Małopolskie Koło Tepis, Kraków
X Krakowskie Repetytorium dla Tłumaczy Przysięgłych I Specjalistycznych
Wykład plenarny: „Powtórka z przekładoznawstwa”

23.10.2009, NKJO, Sucha Beskidzka
Wykład inauguracyjny na początek roku akademickiego 2009/10 w Nauczycielskim Kolegium Języków Obcych w Suchej Beskidzkiej pt. „Kulturotwórcza i interwencyjna rola przekładu”

Udział z referatami w ponad 80 miedzynarodowych konferencjach

Nagrody i wyróżnienia

• 2024 - medal złoty RP za długoletnią służbę
• 2024 - Nagroda Rektora Uniwersytetu Jagiellońskiego za osiągnięcia organizacyjne
• 2023 - Nagroda Rektora Uniwersytetu Jagiellońskiego za osiągnięcia naukowe
• 2020 - Nagroda Wyróżnienie Rektora Uniwersytetu Łódzkiego za książkę Słownik polskiej terminologii przekładoznawczej (2019) (nagroda zespołowa)
• 2013 - Nagroda Rektora Uniwersytetu Pedagogicznego im. KEN w Krakowie za osiągnięcia naukowe
• 2009 - Nagroda Rektora Uniwersytetu Pedagogicznego im. KEN w Krakowie za wyróżniającą się rozprawę habilitacyjną
• 2005 - Medal Komisji Edukacji Narodowej za szczególne zasługi dla oświaty i wychowania

Perspektywy na przekład

Słownik polskiej terminologii przekładoznawczej

 

 

 

Translation: Inspirations We Live by